|
 |
Στις «Μανωλάδες» της Ευρώπης Στα θερμοκήπια μανιταριών της Ιρλανδίας παιδιά λαθρομετανάστες δουλεύουν νυχθημερόν για ένα κομμάτι ψωμί. Ο γονείς τους ονειρεύτηκαν μια καλύτερη τύχη, μια καλύτερη πατρίδα. Διαψεύστηκαν. Στην ίδια χώρα, στην κωμόπολη Portlaoise, κάθεται στο άνετο γραφείο του δημαρχιακού μεγάρου ένας Νιγηριανός, ο Ροτίμι Αντεμπάρι, που διέφυγε από τη Νιγηρία μαζί με την οικογένειά του το 2000 και τελικά κατάφερε να αναρριχηθεί στο ύπατο αξίωμα της πόλης. Δύο όψεις του ίδιου νομίσματος. Μετανάστες, λαθρομετανάστες, αιτούντες άσυλο. Διαφορετικές κατηγορίες, που τις ενώνει όμως ένας κοινός παρονομαστής, η αναζήτηση καλύτερης ζωής αλλά και το γεγονός ότι οι ίδιοι είναι και αυτοί θύματα της παγκόσμιας οικονομικής κρίσης. Ο φόβος για τους ξένους έχει φωλιάσει στην καρδιά της Ευρώπης. Στις χώρες που μέχρι πρότινος θεωρούσαν τους μετανάστες κινητήρια δύναμη της οικονομίας τα πράγματα τώρα είναι πολύ διαφορετικά. Σήμερα όμως κυβερνήσεις όπως της Βρετανίας αλλά και της Ισπανίας είναι πρόθυμες να χρηματοδοτήσουν το ταξίδι της επιστροφής σε όσους μετανάστες επιθυμούν να επιστρέψουν στη χώρα τους. Πριν από λίγες εβδομάδες Βρετανοί εργάτες διαδήλωσαν ενάντια στους αλλοδαπούς συναδέλφους τους. Το κεντρικό σύνθημα ήταν «Βρετανικές δουλειές για τους Βρετανούς εργάτες». Ο ευρωβουλευτής του Βρετανικού Κόμματος των Εργατικών, Γκλιν Φορντ, λέει στον E.TK: «Το πρόβλημα είναι πραγματικό. Δεν είναι όμως οι ξένοι που μας κλέβουν τις δουλειές ούτε οι Βρετανοί που κλέβουν τις δικές τους, είναι οι αδίστακτοι εργοδότες που εκμεταλλεύονται τα μεγάλα κενά της ευρωπαϊκής νομοθεσίας, για να επιβάλουν τους χαμηλούς μισθούς και τις ακατάλληλες συνθήκες εργασίας. Η απάντηση δεν είναι η ξενοφοβία, αλλά η ενίσχυση του εργατικού κινήματος, ώστε να διορθωθούν οι ανωμαλίες του συστήματος». Απέλαση μεταναστών Λίγες ημέρες αργότερα η συζήτηση έπαιρνε νέα τροπή μετά τη δημοσκόπηση των «Financial Times» που έδειχνε ότι τα τρία τέταρτα των πολιτών τάσσονται υπέρ της απομάκρυνσης από τη χώρα των μεταναστών που δεν βρίσκουν δουλειά, ενώ κατά πλειοψηφία αντιτίθενται στο δικαίωμα πολιτών από άλλες χώρες της Ε.Ε. να εργάζονται στη Βρετανία. Ο κ. Ιωάννης Δημητρακόπουλος, επικεφαλής του Department Equality and Citizen’s Rights του Οργανισμού Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ε.Ε. (FRA), λέει στον ΕΤ.Κ: «Η Βρετανία δεν είναι η πιο ανησυχητική περίπτωση. Πιο ανησυχητική είναι η κατάσταση στην Ισπανία, που δεν δημιουργεί πηχυαίους τίτλους στα πρωτοσέλιδα των εφημερίδων. Ομως οι προβλέψεις για την ανεργία, οι αναφορές της Κομισιόν για τις επιπτώσεις της οικονομικής κρίσης έχουν κινητοποιήσει τους Ισπανούς, που κατεβαίνουν μαζικά στον αγροτικό νότο και ζητούν πίσω τις δουλειές που οι ίδιοι άφησαν πριν από αρκετά χρόνια». Είναι απορίας άξιον ότι στην Ισπανία καταγράφηκαν μόνο τρία κρούσματα ξενοφοβικών επιθέσεων το 2008 την ώρα που συνολικά στην Ε.Ε. καταγράφηκαν 54 χιλιάδες. Πώς εξηγείται; Ο κ. Δημητρακόπουλος επισημαίνει ότι σε πολλές περιπτώσεις δεν υπάρχουν στοιχεία. «Η Ελλάδα με βάση το ευρωβαρόμετρο συγκαταλέγεται στις χώρες με υψηλά ποσοστά ξενοφοβίας από το 2004 και μετά. Κι όμως τα στρατόπεδα των αθλίων της Πάτρας και οι φράουλες της ντροπής της Η ιταλική μόδα ράβεται σε παράνομα εργοστάσια ένδυσης και υπόδησης από μικρά παιδικά χεράκια. Εμείς όμως έχουμε ακούσει μόνο για τη Λαμπεντούζα, το νησί που έγινε σύμβολο της εξαθλίωσης των λαθρομεταναστών αλλά και των σκληρών πολιτικών κατά της μετανάστευσης. Οι μετανάστες της Ευρώπης “στηρίζουν” τη μαύρη αγορά εργασίας στον κλάδο της οικοδομής και όχι μόνο. Ελλάδα, Ιταλία, Ισπανία, Πορτογαλία, Γερμανία, ο κατάλογος είναι μακρύς. Στις 22 Απριλίου δίνεται στη δημοσιότητα η έκθεση EU-MIDIS για τους μετανάστες και τις μειονοτικές ομάδες. Η Ελλάδα ίσως μας εκπλήξει θετικά», λέει ο Ιωάννης Δημητρακόπουλος. Νέος, ανασφαλής, άνεργος και… ρατσιστής Ανασφάλεια, ανεργία, απογοήτευση... Οι νέοι της Ευρώπης αγωνιούν για το μέλλον τους και αντιμετωπίζουν με δυσπιστία τους πολιτικούς και τις πολιτικές που δεν δίνουν λύση στα προβλήματά τους. Η Ευρώπη δεν μπορεί να προσφέρει αυτό που ονειρεύεται ο νέος. Η ανεργία ίπταται στο 17%, εκατοντάδες χιλιάδες νέων ανθρώπων ζουν στο όριο της φτώχειας. Στις πρόσφατες εκλογές στην Αυστρία οι νέοι στράφηκαν στα δύο κόμματα της Ακροδεξιάς, στους κατεξοχήν εκφραστές της εσωστρέφειας, της ξενοφοβίας και της άρνησης της Ευρώπης. Τον περασμένο μήνα τα αποτελέσματα της έρευνας για λογαριασμό της γερμανικής κυβέρνησης από το Ινστιτούτο Ποινικολογίας και Ερευνών στο Ανόβερο προκαλούσαν σοκ και δέος στους Γερμανούς αξιωματούχους. Ενας στους επτά νέους είναι πολύ εχθρικός απέναντι στους ξένους και ένας στους είκοσι είναι μέλος μιας εξτρεμιστικής ακροδεξιάς οργάνωσης. Ο Γερμανός υπουργός Εσωτερικών Βόλφγκανγκ Σόιμπλε εμφανίστηκε σοκαρισμένος: «Γνωρίζαμε ότι τα ποσοστά είναι υψηλά, αλλά όχι τόσο…». Ο επικεφαλής της έρευνας που συντάραξε τη γερμανική κυβέρνηση, ο διευθυντής του Ινστιτούτου Ποινικολογίας και Ερευνών στο Ανόβερο Κρίστιαν Φάιφερ, μιλώντας στον ΕΤ.Κ λέει: «Δεν είναι εύκολο να αντιμετωπίσεις την ξενοφοβία. Σε πολλές περιοχές της Γερμανίας, ακόμη και στην ανατολική, η ξενοφοβία είναι μηδενική, σε άλλες, ακόμη και στην εύπορη Δυτική Γερμανία, το φαινόμενο είναι έντονο». Πόσο μεγάλο ρόλο παίζει η οικονομική κρίση; Για τον καθηγητή Φάιφερ δεν είναι αυτή η αιτία ή τουλάχιστον δεν θα έπρεπε να είναι η αιτία. Σε μια χώρα όπως η Γερμανία, όπου οι ίδιες οι δημογραφικές αλλαγές, η γήρανση δηλαδή του πληθυσμού, έχουν δημιουργήσει νέες ευκαιρίες για τους νέους, η ξενοφοβία και ο ρατσισμός συνδέονται περισσότερο με την ισλαμοφοβία, αυτή που γεννήθηκε από τα ερείπια της 11ης Σεπτεμβρίου και εκτράφηκε από τις πολιτικές που ακολουθήθηκαν διεθνώς. Οι νέοι Γερμανοί, λέει ο Κρίστιαν Φάιφερ, «υποφέρουν από έλλειψη εμπιστοσύνης». Το πρόβλημα όμως δεν είναι μόνον οι ξένοι. Το μεγαλύτερο πρόβλημα είναι η ίδια η ζωή και τα όνειρά τους. |
